ด้านองค์กรนวัตกรรมดีเด่น


คำจำกัดความ/ความหมาย

รางวัลนวัตกรรมแห่งชาติ ด้านองค์กรนวัตกรรมดีเด่น เป็นรางวัลเกียรติยศที่มอบให้แก่องค์กรที่มีการบริหารจัดการโดยการใช้ความรู้ เทคโนโลยี และความคิดสร้างสรรค์มาประยุกต์ใช้เพื่อให้เกิดการสร้างคุณค่าทั้งในเชิงพาณิชย์และเพื่อการเติบโตอย่างยั่งยืนขององค์กร ตั้งแต่ระดับยุทธศาสตร์ กระบวนการ ไปจนถึงระดับโครงสร้าง โดย แบ่งการมอบรางวัลเป็น 2 ประเภทตามลักษณะองค์กร ได้แก่

 

1.      องค์กรภาคเอกชน

เป็นรางวัลที่มอบให้กับองค์กรที่มีสถานะเป็นนิติบุคคลเอกชนตามขนาดองค์กรโดยจำแนกขนาดตามนิยามคุณลักษณะนิติบุคคลของวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อม จาก สำนักงานส่งเสริมวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อม (สสว.) ปี 2563 ดังต่อไปนี้

1.1   องค์กรขนาดใหญ่ หมายถึง กิจการในรูปนิติบุคคลที่มีการจ้างงานและรายได้ ดังนี้

·      ภาคการผลิต การจ้างงานมากกว่า 200 คน หรือรายได้มากกว่า 500 ล้านบาทต่อปี

·      ภาคการค้าและบริการ การจ้างงานมากกว่า 100 คน หรือรายได้มากกว่า 300 ล้านบาทต่อปี

1.2   องค์กรขนาดกลาง หมายถึง กิจการในรูปนิติบุคคลที่มีการจ้างงานและรายได้ ดังนี้

·      ภาคการผลิต การจ้างงานระหว่าง 51-200 คน หรือรายได้มากกว่า 100 - 500 ล้านบาทต่อปี

·      ภาคการค้าและบริการ การจ้างงานระหว่าง 31-100 คน หรือรายได้มากกว่า 50 - 300 ล้านบาทต่อปี

1.3   องค์กรขนาดเล็ก หมายถึง กิจการในรูปนิติบุคคลที่มีการจ้างงานและรายได้ ดังนี้

·      ภาคการผลิต การจ้างงานระหว่าง 6-50 คน หรือรายได้มากกว่า 1.8 - 100 ล้านบาทต่อปี

·      ภาคการค้าและบริการ การจ้างงานระหว่าง 6-30 คน หรือรายได้มากกว่า 1.8 - 50 ล้านบาทต่อปี

 

2.      องค์กรภาครัฐและภาคประชาสังคม

เป็นรางวัลที่มอบให้กับองค์กรภาครัฐที่มีสถานะเป็นนิติบุคคล ตามหลักเกณฑ์พิจารณาการเป็นหน่วยงานของรัฐ  และหลักการจำแนกประเภทหน่วยงานของรัฐในกำกับของฝ่ายบริหาร จาก สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาระบบราชการ (ก.พ.ร.) ปี 2558 และองค์กรภาคประชาสังคมที่มีสถานะเป็นนิติบุคคล ตามระเบียบสํานักนายกรัฐมนตรี ว่าด้วยการส่งเสริมและพัฒนาองค์กรภาคประชาสังคม ปี 2558 ซึ่งสามารถจำแนกประเภทองค์กรภาครัฐและภาคประชาสังคม โดยพิจารณาจากจุดประสงค์ในการดำเนินกิจการได้ ดังต่อไปนี้

2.1   องค์กรภาครัฐ หมายถึง องค์กรภาครัฐในกำกับของฝ่ายบริหารที่มีถานะเป็นนิติบุคคลภาย ซึ่งจัดทำบริการสาธารณะให้แก่ประชาชน ประกอบด้วยหน่วยงาน 4 ประเภท คือ

·     ส่วนราชการ

·     รัฐวิสาหกิจ

·     องค์การมหาชน

·     หน่วยงานของรัฐรูปแบบใหม่


2.2   องค์กรภาคประชาสังคม หมายถึง องค์กรที่ไม่ใช่หน่วยงานของรัฐที่มีสถานะเป็นนิติบุคคลซึ่งจัดตั้งขึ้นโดยมีวัตถุประสงค์ด้านพัฒนาสังคมและไม่แสวงหากําไรมาแบ่งปันกัน แต่ไม่รวมถึงนิติบุคคล  องค์กร  หรือคณะบุคคลที่จัดตั้งหรือดําเนินการโดยพรรคการเมือง หรือดําเนินกิจกรรมในลักษณะการแสวงหาอํานาจรัฐ หรือเอื้อประโยชน์ต่อพรรคการเมือง อาทิ

·   สมาคม หมายถึง การก่อตั้งสมาคมเพื่อกระทำการใดๆ อันมีลักษณะต่อเนื่องร่วมกันและมิใช่เป็นการหากำไรหรือรายได้มาแบ่งปันกัน (ที่มา: ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์)

·  มูลนิธิหรือองค์กรการกุศล หมายถึง องค์การที่มีทรัพย์สินที่จัดสรรไว้โดยเฉพาะสำหรับวัตถุประสงค์เพื่อการกุศลสาธารณะ การศาสนา ศิลปะ วิทยาศาสตร์ วรรณคดี การศึกษา หรือเพื่อสาธารณประโยชน์อย่างอื่น โดยมิได้มุ่งหาประโยชน์มาแบ่งปันกันและได้จดทะเบียนตามบทบัญญัติแห่งประมวลกฎหมายนี้ และการจัดการทรัพย์สินของมูลนิธิ ต้องมิใช่เป็นการหาผลประโยชน์เพื่อบุคคลใด นอกจากเพื่อดำเนินการตามวัตถุประสงค์ของมูลนิธิ (ที่มา: กรมสรรพากร)

·    สหกรณ์ หมายถึง คณะบุคคลซึ่งร่วมกันดำเนินกิจการเพื่อประโยชน์ทางเศรษฐกิจและสังคม โดยช่วยตนเองและช่วยเหลือซึ่งกันและกัน (ที่มา: พระราชบัญญัติสหกรณ์)

·    วิสาหกิจชุมชน หมายถึง กิจการของชุมชนเกี่ยวกับการผลิตสินค้า การให้บริการ หรือการอื่นๆที่ดำเนินการโดยคณะบุคคลที่มีความผูกพัน มีวิถีชีวิตร่วมกันและรวมตัวกันประกอบกิจการดังกล่าว ไม่ว่าจะเป็นนิติบุคคลในรูปแบบใดหรือไม่เป็นนิติบุคคลเพื่อสร้างรายได้และเพื่อการพึ่งพาตนเองของครอบครัว ชุมชนและระหว่างชุมชน (ที่มา: พระราชบัญญัติส่งเสริมวิสาหกิจชุมชน)

·    วิสาหกิจเพื่อสังคม หมายถึง บริษัทหรือห้างหุ้นส่วนนิติบุคคลที่ตั้งขึ้นตามกฎหมายไทยซึ่งมีวัตถุประสงค์เพื่อประกอบกิจการขายสินค้าหรือการให้บริการ โดยมุ่งส่งเสริมการจ้างงานในท้องถิ่นที่วิสาหกิจเพื่อสังคมที่ตั้งอยู่ หรือมีเป้าหมายในการจัดตั้งตั้งแต่แรกเริ่มในการแก้ไขปัญหาและพัฒนาชุมชน สังคม หรือสิ่งแวดล้อม โดยมิได้มุ่งสร้างกำไรสูงสุดต่อผู้ถือหุ้นหรือผู้เป็นหุ้นส่วน และนำผลกำไรไม่น้อยกว่าร้อยละ 70 ไปลงทุนในกิจการของตนเอง หรือใช้เพื่อประโยชน์ของเกษตรกร ผู้ยากจน คนพิการ ผู้ด้อยโอกาส หรือใช้เพื่อประโยชน์ส่วนรวมอื่นๆ ตามที่รัฐมนตรีประกาศกำหนด (ที่มา: พระราชบัญญัติวิสาหกิจเพื่อสังคม)


ขอบเขตการส่งองค์กรร่วมประกวด

รางวัลนวัตกรรมแห่งชาติ ด้านองค์กรนวัตกรรมดีเด่น เป็นรางวัลที่พิจารณาให้กับองค์กรที่มีการบริหารจัดการใน 8 มิตินวัตกรรมองค์กร (Innovative Organization Model: IOM) ได้อย่างเป็นเลิศ สร้างการเติบโตขององค์กรได้อย่างยั่งยืน เป็นแบบอย่างในการพัฒนาศักยภาพด้านนวัตกรรมองค์กรให้แก่หน่วยงานภาครัฐ เอกชน และประชาสังคมของประเทศ

 

ขั้นตอนการสมัครเข้าร่วมประกวด

1.      การลงทะเบียนสมัครเข้าร่วมประกวดรางวัลนวัตกรรมแห่งชาติ

 องค์กรที่สมัครเข้าร่วมประกวดต้องลงทะเบียนผ่านทางเว็บไซต์ประกวดรางวัลนวัตกรรมแห่งชาติ พร้อมทั้งส่งเอกสารรับรองการจดทะเบียนนิติบุคคล เพื่อพิจารณาสถานะการดำเนินธุรกิจ ภายในวันที่ 30 มิถุนายน 2564

2.      การลงทะเบียนสำรวจศักยภาพนวัตกรรมองค์กร

องค์กรที่สมัครเข้าร่วมประกวดต้องเข้าทำแบบสำรวจศักยภาพนวัตกรรมองค์กร ผ่านระบบประเมินออนไลน์ (https://iop.nia.or.thโดยต้องเข้าทำการประเมินให้แล้วเสร็จ ภายในวันที่ 30 มิถุนายน 2564

คุณสมบัติองค์กร

1.      คุณสมบัติองค์กรภาคเอกชน

รางวัลนวัตกรรมแห่งชาติ ด้านองค์กรนวัตกรรมดีเด่น สำหรับองค์กรภาคเอกชน เป็นรางวัลที่มอบให้กับองค์กรที่มีสถานะเป็นนิติบุคคลตามกฎหมายเอกชน ซึ่งบัญญัติไว้ในประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ อาทิ บริษัทจำกัด และ บริษัทจำกัด (มหาชน) ห้างหุ้นส่วนจำกัด ห้างหุ้นส่วนสามัญจดทะเบียน สมาคม และมูลนิธิ โดยเป็นนิติบุคคลที่มีคุณสมบัติ ดังต่อไปนี้

-       เป็นนิติบุคคลที่จดทะเบียนในประเทศไทยกับกรมพัฒนาธุรกิจการค้า กระทรวงพาณิชย์และประกอบธุรกิจในประเทศไทยเป็นหลัก มีสัดส่วนผู้ถือหุ้นที่มีสัญชาติไทยมากกว่าร้อยละ 50 ของจำนวนผู้ถือหุ้นทั้งหมด

-       เป็นนิติบุคคลที่จดทะเบียนมาเป็นระยะเวลามากกว่า 1 ปี นับตั้งแต่วันประกาศรับสมัครประกวดรางวัล

-       ไม่เป็นนิติบุคคลที่เข้าข่ายอาจถูกเพิกถอนหลักทรัพย์หรืออยู่ในระหว่างฟื้นฟูกิจการ

-       ไม่เป็นนิติบุคคลที่อยู่ระหว่างเลิกกิจการ

-       ไม่มีกรณีฟ้องร้องหรือข้อพิพาททางกฎหมาย ที่เกี่ยวข้องกับงานนวัตกรรมต่างๆ ที่องค์กรพัฒนา

-         องค์กรต้องยื่นเอกสารหลักฐานประกอบครบถ้วนตามกรอบระยะเวลาที่สำนักงานฯ กำหนด

2.      คุณสมบัติองค์กรภาครัฐและภาคประชาสังคม

รางวัลนวัตกรรมแห่งชาติ ด้านองค์กรนวัตกรรมดีเด่น สำหรับองค์กรภาครัฐ เป็นรางวัลที่มอบให้กับองค์กรภาครัฐที่มีสถานะเป็นนิติบุคคล ตามหลักเกณฑ์พิจารณาการเป็นหน่วยงานของรัฐ และหลักการจำแนกประเภทหน่วยงานของรัฐในกำกับของฝ่ายบริหารจาก สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาระบบราชการ (ก.พ.ร.) และองค์กรนิติบุคคลภาคประชาสังคมตามระเบียบสํานักนายกรัฐมนตรีว่าด้วยการส่งเสริมและพัฒนาองค์กรภาคประชาสังคม  พ.ศ. 2558 โดยต้องมีคุณลักษณะ ดังต่อไปนี้

องค์กรภาครัฐ

       หน่วยงานภาครัฐที่มีสถานะเป็นนิติบุคคลภายใต้การกำกับของฝ่ายบริหารของรัฐตามหลักเกณฑ์พิจารณาการเป็นหน่วยงานของรัฐ จากสำนักงาน ก.พ.ร.

       เป็นนิติบุคคลที่จดทะเบียนจัดตั้งมาเป็นเวลามากกว่า 1 ปี นับตั้งแต่วันประกาศรับสมัคร

       ไม่มีกรณีฟ้องร้องหรือข้อพิพาททางกฎหมาย ที่เกี่ยวข้องกับงานนวัตกรรมต่างๆ ที่องค์กรพัฒนา

       องค์กรต้องยื่นเอกสารหลักฐานประกอบครบถ้วนตามกรอบระยะเวลาที่สำนักงานฯ กำหนด

องค์กรภาคประชาสังคม

      เป็นนิติบุคคลที่ไม่ใช่หน่วยงานของรัฐ จัดตั้งขึ้นโดยมีวัตถุประสงค์ด้านพัฒนาสังคมและไม่แสวงหากําไรมาแบ่งปันกัน ตามระเบียบสํานักนายกรัฐมนตรี  ว่าด้วยการส่งเสริมและพัฒนาองค์กรภาคประชาสังคม  พ.ศ.  2558 

       เป็นนิติบุคคลที่จดทะเบียนในประเทศไทย โดยมีสัดส่วนผู้ถือหุ้นที่มีสัญชาติไทยมากกว่าร้อยละ 50 ของจำนวนผู้ถือหุ้นทั้งหมด

       เป็นนิติบุคคลที่จดทะเบียนจัดตั้งมาเป็นเวลามากกว่า 1 ปี นับตั้งแต่วันประกาศรับสมัคร

       ไม่มีกรณีฟ้องร้องหรือข้อพิพาททางกฎหมาย ที่เกี่ยวข้องกับงานนวัตกรรมต่างๆ ที่องค์กรพัฒนา

       องค์กรต้องยื่นเอกสารหลักฐานประกอบครบถ้วนตามกรอบระยะเวลาที่สำนักงานฯ กำหนด

ทั้งนี้ หากองค์กรเคยได้รับรางวัลนวัตกรรมแห่งชาติ ด้านองค์กรนวัตกรรมดีเด่น จะไม่สามารถสมัครด้านเดิมในปีถัดไป โดยจะต้องเว้นระยะการสมัครในสาขาเดิมเป็นเวลา 1 ปี แต่สามารถสมัครประกวดในด้านอื่นๆ ได้

หลักเกณฑ์การพิจารณา

การคัดเลือกองค์กรนวัตกรรมดีเด่น จะมีการพิจารณาถึงศักยภาพในการพัฒนาองค์กรให้เติบโตอย่างยั่งยืนและการบริหารจัดการนวัตกรรมองค์กรภายใต้กรอบโมเดลการประเมินศักยภาพนวัตกรรมองค์กร (IOM) ใน 8 มิติ โดยมีสัดส่วนดังต่อไปนี้

ประเด็นการพิจารณา

น้ำหนัก

ศักยภาพในการพัฒนานวัตกรรมองค์กรใน 8 มิติ

80

การเติบโตและความยั่งยืนขององค์กร

20


กรอบการประเมินศักยภาพนวัตกรรมองค์กร 8 มิติ

 

1. มิติด้านยุทธศาสตร์นวัตกรรม (Innovation Strategy)

1.1 วิสัยทัศน์และกลยุทธ์ด้านนวัตกรรม (Vision and Strategy)

1.2 ค่านิยมร่วม (Shared Value)

1.3 การติดตามและประเมินผลยุทธศาสตร์ (Strategic Evaluation)


2. มิติด้านการมุ่งเน้นธุรกิจ (Business Focus)

2.1 การวางแผนตลาดด้วยข้อมูลเชิงลึก (Market Insight)

2.2 การมีส่วนร่วมของลูกค้า (Customer Participation)

2.3 การกำหนดกลุ่มเป้าหมายทางธุรกิจ (Business Portfolio) 


3. มิติด้านบุคลากร (People)

3.1 ผู้นำนวัตกรรม (Innovation Leader)

3.2 โครงสร้างองค์กร (Organization Structure)

3.3 ผู้นำกิจกรรมนวัตกรรม (Stewardship)


4. มิติด้านองค์ความรู้ (Knowledge)

4.1 การสร้างความรู้ (Knowledge Creation)

4.2 การแบ่งปันความรู้ (Knowledge Sharing)

4.3 การเป็นองค์กรแห่งการเรียนรู้ (Organizational Learning)


5. มิติด้านวัฒนธรรม (Culture)

5.1 การสร้างแรงจูงใจ (Motivation)

5.2 การสร้างบรรยากาศนวัตกรรม (Atmosphere)

5.3 การทำงานร่วมกัน (Collaboration)


6. มิติด้านทรัพยากร (Resource)

6.1 การจัดสรรทรัพยากร (Resource Allocation)

6.2 การสนับสนุนบุคลากร (Personnel Support)

6.3 การจัดการความเปลี่ยนแปลง (Change Management)


7. มิติด้านกระบวนการ (Process)

7.1 กระบวนการนวัตกรรม (Innovation Process)

7.2 การจัดการเครือข่ายพันธมิตร (Partnership)

7.3 การจัดการห่วงโซ่อุปทาน (Supply Chains)

8. มิติด้านผลิตผล (Result)

8.1 ผลผลิตทางนวัตกรรม (Innovation Output)

8.2 รายได้จากนวัตกรรม (Innovation Revenue)

8.3 ผลผลิตเชิงความรู้ (Intellectual Assets)


รางวัล

1.      รางวัลดีเด่นในแต่ละประเภท จะได้รับพระบรมรูปพระบิดาแห่งนวัตกรรมไทย และใบประกาศเกียรติคุณ  

2.      รางวัลเกียรติคุณ ในแต่ละประเภท จะได้รับโล่เชิดชูเกียรติ และใบประกาศเกียรติคุณ